Ξηρασία, λειψυδρία και θέσεις ΥΠΕΚΑ

 

(Άρθρο του Ι. Π. Στεφανάκου, ρ. Πολιτικού ηχανικού, Λέκτορα ΕΜΠ, ου δημοσιεύτηκε στο Capital.gr στις 24.6.10)  

 

 

Όως ληροφορηθήκαε αό τα έσα ενηέρωσης, ολοκληρώθηκε την Παρασκευή το αόγευα, 11 Ιουνίου, στο Λουξεβούργο, το Συβούλιο Περιβάλλοντος της Ευρωαϊκής Ένωσης, ου ήταν και το τελευταίο εί Ισανικής Προεδρίας. Εικεφαλής της ελληνικής αντιροσωείας ήταν η Υουργός Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιατικής Αλλαγής, η οοία ας εξέληξε για ια ακόη φορά ε τις θέσεις ου εξέφρασε ως αρόδια Υουργός για την αντιετώιση της ξηρασίας και της λειψυδρίας.

 

Συγκεκριένα η Υουργός ανέφερε ότι τα έτρα ου ρογραατίζονται στη χώρα ας είναι: η εφαρογή ρογραάτων εξοικονόησης νερού έσω αοτελεσατικού ελέγχου των διαρροών στα συστήατα διανοής, η θέσιση νοοθετικού λαισίου και η ροώθηση έργων εαναχρησιοοίησης των εεξεργασένων λυάτων, η ροώθηση νοοθετικού λαισίου για την κατ οίκον εξοικονόηση νερού και η αξιοοίηση των δυνατοτήτων ου αρέχει η τεχνολογία της αφαλάτωσης, κατά ροτίηση σε συνδυασό ε ήιες ορφές ενέργειας, για την υδροδότηση άνυδρων εριοχών και ιδίως των νησιών.

 

Πραγατικά ολύ ǹρωτότυες θέσεις για ια Μεσογειακή χώρα... ου στο εγγύς έλλον θα αντιετωίσει σοβαρότατα ροβλήατα αό έλλειψη αοθηκών για τους χειερινούς κυρίως υδατικούς της όρους.

 

Φαίνεται ότι η ǹεριβαλλοντική ευαισθησία της κας Υουργού την έκανε να αοβάλλει αό το λεξιλόγιό της την κυρίαρχη αγκοσίως λύση αντιετώισης του ροβλήατος, δηλαδή την δηιουργία ταιευτήρων και λινοδεξαενών.

 

Οι λοιές χώρες της Ευρωαϊκής Ένωσης έχουν λύσει αό χρόνια τα ροβλήατα αυτά, εγιστοοιώντας την ολλαλή σκοιότητα των υδραυλικών τους έργων. Η τοοθέτηση της Ελληνίδας Υουργού θα τους έδωσε ια ρόσθετη ερηνεία για τον κατήφορο της χώρας ας...

 

Η Ελλάδα είναι γνωστό ότι αρουσιάζει ροβλήατα  ανεάρκειας των υδατικών της όρων, τα οοία οφείλονται στην ασύετρη γεωγραφική και χρονική κατανοή εταξύ ειφανειακών αορροών και ζήτησης και στη η ικανοοιητική έχρι σήερα ανάτυξη, διαχείριση και εκετάλλευση του λούσιου υδατικού δυναικού της.

 

Τα τρία τελευταία χρόνια ήταν ευτυχώς ιδιαίτερα ευνοϊκά αό λευράς βροχοτώσεων και έτσι ξεχάστηκε δυστυχώς και άλι το ρόβληα της λειψυδρίας. Αντίθετα η αρατεταένη ερίοδος ξηρασίας ου είχε ροηγηθεί, είχε φέρει τότε και άλι στο ροσκήνιο την ανάγκη για συντονισό των δραστηριοτήτων γύρω αό την διαχείριση, εκετάλλευση και αραέρα ανάτυξη των Υδατικών Πόρων της χώρας.

 

Σήερα το ΥΠΕΚΑ ασκεί, ε βάση την νέα ισχύουσα νοοθεσία, την αροδιότητα διαχείρισης των Υδατικών Πόρων, αλλά ια σειρά άλλων Οργανισών (όως η ΕΗ, το ΙΓΜΕ κλ), Περιφερειακών και Νοαρχιακών φορέων, Οργανισών Τοικής Αυτοδιοίκησης και άλλων Υουργείων ελέκονται ε τον ένα ή τον άλλο τρόο στα θέατα διαχείρισης των Υδατικών Πόρων της χώρας.

 

 

Η ΕΗ ε τους ταιευτήρες των εγάλων Υδροηλεκτρικών Έργων ου διαθέτει, διαχειρίζεται εκ των ραγάτων το εγαλύτερο οσοστό των Υδατικών Πόρων της χώρας. εκαέξι εγάλα Υδροηλεκτρικά Έργα σε λειτουργία, αράγουν το 10% ερίου (4500 έως 5500 εκατούρια κιλοβατώρες) της συνολικής αραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας και διαθέτουν το 25% ερίου (3.000 MW) της εγκατεστηένης ισχύος του συστήατος. Οι ταιευτήρες της ΕΗ έχουν ωφέλιο όγκο για την αοθήκευση νερού 5.300 εκατουρίων κυβικών έτρων, το 30% των οοίων ερίου (1.500 έως 2.000 εκατούρια κυβικά το χρόνο) διατίθενται για την ικανοοίηση αρδευτικών και άλλων αναγκών, έραν της αραγωγής υδροηλεκτρικής ενέργειας. Ας σηειωθεί ότι στη χώρα ας έχει αξιοοιηθεί όνο το 35% ερίου του υάρχοντος Υδάτινου υναικού για την αραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, ενώ στις ερισσότερες Ευρωαϊκές χώρες το οσοστό αυτό αξιοοίησης ξεερνά το 90%.

 

Ενώ είναι ζωτικής σηασίας για την χώρα ας η δηιουργία νέων ικρών και εγάλων αοθηκών νερού, αλλά και υοχρέωσή ας ο τετραλασιασός του οσοστού της αραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας αό ανανεώσιες και ήιες ηγές ου δεν ολύνουν το εριβάλλον (έχρι το 2020 το οσοστό αυτό θα ρέει να αυξηθεί αό το 10 στο... 40%), έχουε εξοβελίσει αντελώς την ανάτυξη υδροηλεκτρικών έργων εγαλύτερων των 15 MW, ε το ρόσχηα ότι δεν αράγουν ανανεώσιη ενέργεια, αγνοώντας σαφώς την Οδηγία της Ε.Ε 2009/28 και όλη την ρογενέστερη σχετική νοοθεσία, ροκειένου να χαϊδέψουε κάοιους ου ισχυρίζονται ατεκηρίωτα ότι τα υδροηλεκτρικά έργα βλάτουν το εριβάλλον. 

 

Και για τους δύσιστους, ας δούε αρακάτω ερικά αό τα νούερα για το ετήσιο έσο δυναικό της χώρας ας σε βροχή, τις ραγατικές αορροές των οταών ας, τις συνολικές ανάγκες ας σε νερό και τις αοθήκες νερού ου διαθέτουε ή κατασκευάζουε (σε εκατούρια κυβικά έτρα, hm3).

Όγκος βροχής                                           116.000 hm3

Εξάτιση                                                    59.000 hm3

Υόγεια & ειφανειακά νερά                    57.000 hm3

Εισροές αό άλλες χώρες                          13.000 hm3

Αορροή εγάλων οταών                      47.000 hm3

Σηερινή ζήτηση                                       8.200 hm3

Ταιευτήρες Υδροηλεκτρικών ΕΗ           5.300 hm3

Ταιευτήρες Άρδευτικών Έργων                   450 hm3

Ταιευτήρες Ύδρευσης                                  900 hm3

Σύνολο ταιευτήρων                                 6.700 hm3 

Ταιευτήρες σε κατασκευή                         1.318 hm3

 

Αό τα οοία 1.318 hm3 όως, των υό κατασκευή ταιευτήρων, τα 1.080 hm3 είναι αό τους ταιευτήρες των εγάλων Υδροηλεκτρικών Έργων Ιλαρίωνα, Μεσοχώρας, Συκιάς και ως γνωστόν τα δύο τελευταία έχουν εγκαταληφθεί στη τύχη τους, ρος δόξαν των οικολογούντων συβούλων της κας Υουργού και ορκισένων εχθρών των όοιας χρήσης εγάλων ταιευτήρων, αν ήταν στο χέρι τους θα γκρέιζαν όλα τα εγάλα φράγατα.

Έτσι κανείς αό αυτούς ου έφτασαν να ισχυρίζονται ακόη και ότι ρέει να γκρείσουε τα φράγατα, δεν σκέτεται ότι .χ. η λίνη Πλαστήρα ε την αό όλους λέον αραδεκτή εριβαλλοντική και οικολογική οναδική οορφιά, δηιουργήθηκε ε την κατασκευή του οώνυου εγάλου φράγατος, ε το οοίο έγινε η ρώτη εκτροή του... Αχελώου στην Θεσσαλία και λειτουργεί λέον όχι τόσο για την υδροηλεκτρική αραγωγή, αλλά κυρίως  για την ύδρευση της Καρδίτσας και τις αρδεύσεις. Μήως θα έρεε λοιόν να σταατήσει άεσα η λειτουργία και αυτού του έργου;

 

Η Θεσσαλονίκη υδρεύεται αό τα εγάλα φράγατα του Αλιάκονα, έρος των νερών του οοίου εκτρέονται για το σκοό αυτό εκτός της κύριας κοίτης του.

 

Ο ασύγκριτης οορφιάς βιότοος της Κερκίνης στον οταό Στρυώνα δηιουργήθηκε και αυτός τεχνητά ε την κατασκευή εγάλου φράγατος.

 

Το Αγρίνιο της Αιτωλοακαρνανίας, υδρεύεται αό νερά του εγάλου φράγατος του Καστρακίου στον οταό Αχελώο.

 

Και τέλος τι να ει κανείς ου για την ύδρευση της Αθήνας έχουν εκτραεί νερά αό τον Μαραθώνα, τον Μόρνο και τον Εύηνο; Για τους ολύ αυστηρούς ίσως και αυτά τα εγάλα φράγατα ... κακώς έγιναν!!!

 

Ας τους φωνάξουε όσο γίνεται οιο έντονα λοιόν, ήως και το ξανασκεφτούν ριν είναι ολύ αργά για όλους ας:

 

- Οι εγάλοι ταιευτήρες εηρεάζουν σηαντικά το εριβάλλον (κυρίως θετικά και όχι όνον αρνητικά όως θέλουν να ας ειβάλλουν).

 

- Οι εγάλοι ταιευτήρες είναι έργα ολλαλού σκοού και αόλυτα αναγκαίοι για τις εσογειακές χώρες όως η Ελλάδα.

 

- Είναι ρακτικά αδύνατη η ορθολογική διαχείριση των υδατικών όρων χωρίς ταιευτήρες και φράγατα.

 

- Οι ταιευτήρες είναι συνήθως λούσιοι σε χλωρίδα και ανίδα και εξελίσσονται σε σηαντικούς υγροβιότοους.

 

- Τα Υδροηλεκτρικά ε τους ταιευτήρες τους συβάλλουν διλά στην ήια ανάτυξη και ε την κατασκευή τους (εενδύσεις, ανεργία) και ε την ολλαλής χρήσης λειτουργία τους (ανανεώσιη καθαρή ενέργεια, αρδεύσεις, ύδρευση κλ).

 

- Ο εκσυγχρονισός των αρδευτικών δικτύων θα συβάλει σηαντικά στην εξοικονόηση νερού, αλλά δεν θα αύσουε να έχουε ανάγκες σε νερό.

 

- Με την υερετήσια εκετάλλευση των εγάλων ταιευτήρων, εξασφαλίζονται τα ααραίτητα αοθέατα για την αντιετώιση εριόδων ξηρασίας, αλλά και η αντιληυρική ροστασία των κατάντη εριοχών.

 

- Και τέλος ας ην εανααυόαστε στις ολλές βροχές των τριών τελευταίων χρόνων, θα έρθουν και τα άνυδρα χρόνια και τότε θα ας ουν και άλι οι φίλοι ας οι Ευρωαίοι, των φρονίων τα αιδιά ριν εινάσουν αγειρεύουν...

 

Ίσως  η βαθιά ολύλευρη κρίση ου ερνάε ας οδηγήσει και σε κάτι θετικό, ας αναγκάσει ειτέλους να σκετόαστε είσης και να ην συνθηατολογούε όνο!!!