Η κάλυψη των αναγκών ρεύματος για το 2004

 

(Άρθρο του Ραφαήλ Μεν. Μαϊόουλου, ου δημοσιεύτηκε στην Καθημερινή στις 25.2.01)

 

 

Στο αρόν σημείωμα ειχειρεί­ται να δειχτεί ότι με τις μέχρι σή­μερα αοφάσεις, ου δεν ρο­βλέουν την εγκατάσταση νέων μονάδων ηλεκτροαραγωγής στο νότιο σύστημα της χώρας, η κάλυψη των αναγκών ρεύματος στην Αττική, με την ααιτούμενη οιότητα εξυηρέτησης, δεν είναι εξασφαλισμένη για το κα­λοκαίρι του 2004.

 

1. Το εγκεκριμένο Πρόγραμμα ανάτυξης της ΔΕΗ της εριόδου 1998-2002 (α) δεν εριλαμβάνει έργα αραγωγής άλλα, εκτός α αυτά ου βρίσκονται σήμερα σε εξέλιξη, δηλ. δύο θερμικές μονάδες, 810 MW, και έξι υδροηλεκτρικούς σταθμούς (αό τους οοίους, το καλοκαίρι του 2004, είναι βέβαιο ότι δεν θα έχουν αρχίσει να λειτουργούν οι έντε, 300 MW, και ολύ αμφίβολο αν θα λειτουργεί ο έκτος, 60 MW) και (β) αναφέρει ρητά ότι με τις μονάδες αυτές το ρόγραμμα 1998-2002 εξασφαλίζει εάρκεια και αξιοιστία στην αροχή ηλεκτρικής ενέργειας μέχρι και το 2005. 

Το καλοκαίρι όμως του 2004 η ζήτηση ισχύος ροβλέεται να φτάσει τα 10.000 MW, ενώ η καθαρή ονομαστική ισχύς αραγωγής της ΔΕΗ θα είναι 9.700 MW (χωρίς τον σταθμό Αγ. Γεωργίου, ου θα σταματήσει να λειτουργεί το 2003, με βάση τη γνωστή συμφωνία με τον Δήμο Κερατσινίου). Αυτό σημαίνει ότι η αοδιδόμενη ισχύς του συστήματος αραγωγής (εριλαμβανομένων και των ιδιωτικών αιολικών άρκων), θα είναι ολύ μικρότερη αό τη μέγιστη ζήτηση, αφού (α) η ιθανότητα κάοιες αό τις 35 θερμικές μονάδες, ιδίως του Νότου (λόγω ηλικίας), να βρεθούν εκτός λειτουργίας, αό βλάβες, είναι αρκετά μεγάλη, όως ρο-κύτει αό στοιχεία των ροη­γούμενων ετών και (β) η αοδιδόμενη ισχύς των θερμικών μονάδων μειώνεται το καλοκαίρι, λόγω των υψηλών θερμοκρασιών, ενώ των υδροηλεκτρικών εξαρ­τάται αό τις οσότητες νερού στους ταμιευτήρες. 

Ααιτείται λοιόν ρόσθετη αραγωγική ισχύς, ροκειμένου όμως να καλυφθεί αξιόιστα η α­ναμενόμενη, το καλοκαίρι της Ολυμιάδας, ζήτηση ισχύος, ει­βάλλεται η ρόσθετη αυτή ισχύς να εγκατασταθεί στον Νότο, ό­ως εξηγείται στην εόμενη α­ράγραφο.

 

2. Το μεγαλύτερο μέρος της αραγωγικής ισχύος βρίσκεται στον Βορρά, λόγω της ύαρξης εκεί των λιγνιτικών κοιτασμά­των, των νερών και των διασυν­δετικών γραμμών, ενώ ένα μεγά­λο σε μέγεθος και σουδαίο σε σημασία καταναλωτικό κέντρο, η Αττική, στον Νότο.

Η μη ισόρροη κατανομή της αραγωγικής ισχύος και της κα­τανάλωσης ειβάλλει τη μετα­φορά μεγάλων οσοτήτων ενέρ­γειας αό τον Βορρά στον Νότο, μέσω των τριών γραμμών μετα­φοράς Βορρά-Νότου, με συνέ­εια, στις εριόδους αιχμής, το ηλεκτρικό σύστημα να λειτουρ­γεί οριακά, να εμφανίζονται χα­μηλές τάσεις στο δίκτυο μεταφο­ράς της Αττικής, να γίνονται, η­θελημένα ή αθέλητα, ερικοές φορτίων και να είναι υαρκτός ο κίνδυνος κατάρρευσης της τά­σης και ολικού σβησίματος του συστήματος.

Το σοβαρό αυτό ρόβλημα της έλλειψης εαρκούς αραγωγι­κής ισχύος στον Νότο αναδει­κνύεται σχεδόν κάθε καλοκαίρι, τα τελευταία χρόνια:

l       Στις αρχές Ιουλίου 1996, ως συνέεια της θέσης εκτός λει­τουργίας τεσσάρων μονάδων του Νότου, λόγω βλαβών, εμφα­νίστηκε ρόβλημα αστάθειας τάσεων, με ολύ μειωμένες τά­σεις στην Αττική, και ροκλήθη­καν εκτεταμένες ερικοές φορ­τίου, ενώ μόλις αοφεύχθηκε το ολικό σβήσιμο του συστήματος λόγω κατάρρευσης της τάσης.

l       Στα τέλη Ιουνίου 1998, ως συνέεια της θέσης εκτός λει­τουργίας τριών μονάδων του Νό­του, μιας για ρογραμματισμένη συντήρηση και δύο λόγω βλαβών, το Σύστημα λειτουργούσε σε οριακή κατάσταση, εμφανί­στηκαν μειωμένες τάσεις και ροκλήθηκαν εκτεταμένες δια­κοές στην Αττική.

l       Στις αρχές Ιουλίου 2000 (α) η ζήτηση ισχύος καλύ­φθηκε μεν, αλλά κα­τά τρόο οριακό (και αυτό αό ρωτοφανή τύχη, αφού συνέβη το στατιστικώς αί­θανο, για οοιοδή­οτε σύστημα ανάλο­γα με αυτό της ΔΕΗ, καμιά μονάδα αρα­γωγής να μην βρίσκε­ται εκτός λειτουρ­γίας, λόγω βλάβης, ενώ (β) οι τά­σεις ου εμφανίστηκαν στο δί­κτυο μεταφοράς της Αττικής (139 και 363 KV, στα δίκτυα 150 και 400 KV αντίστοιχα) δεν ήσαν ικανοοιητικές.

Με τις μέχρι σήμερα αοφά­σεις, η κατάσταση, ως ρος την κατανομή της αραγωγικής ι­σχύος μεταξύ Βορρά και Νότου, θα έχει σοβαρά χειροτερέψει το 2004. Πράγματι, μέχρι τις αρχές του 2004, η αραγωγική ισχύς του Βορρά, θα έχει αυξηθεί κατά 810 MW (330 MW Φλώρινας και 480 MW Κομοτηνής), ενώ αυτή του Νότου θα έχει μειωθεί κατά 360 MW (με την αύση της λειτουργίας του σταθμού Αγ. Γεωργίου Κερατσινίου, το 2003).

 

3. Την εξασφάλιση της ρό­σθετης   αραγωγικής   ισχύος στον Νότο δεν θα ήταν φρόνιμο να την εμιστευτούμε, τουλάχι­στον για το μέχρι την Ολυμιά­δα χρονικό διάστημα, στις δυ­νάμεις της αγοράς, όως αυτές ροβλέ­εται να λειτουργούν με    βάση   το   Ν. 2773/99, για την αε­λευθέρωση της αγο­ράς ηλεκτρικής ενέρ­γειας. Γιατί η αγορά  αυτή δεν έχει ακόμα διαμορφωθεί στη χώ­ρα μας και είναι ολύ αμφίβολο αν θα ρο­λάβει να οργανωθεί τα εόμενα χρόνια, στον βαθμό ου ααιτεί­ται για να αναλάβει το έργο αυτό (στη χώρα μας, το είεδο των τιμών ρεύματος φαίνεται να μην αοφέρει τα ααιτούμενα αό την αγορά εριθώρια κέρδους, ενώ το φυσικό αέριο, στο οοίο αυτή θα στηριχτεί, εμφανίζει τα γνωστά ροβλήματα ασφάλειας εφοδιασμού και υψηλής τιμής, η λύση των οοίων δεν φαίνεται να εξασφαλίζεται στο άμεσο μέλλον, λόγω αντικειμενικών δυ­σχερειών).

Ειλέον, η ρόσκληση της ΡΑΕ για υοβολή αιτήσεων για χορήγηση αδειών ηλεκτροαρα­γωγής, σε εφαρμογή του Ν. 2773/99, έραν άλλων, αγνόησε το οξύ ρόβλημα της ανισόρρο­ης κατανομής της ηλεκτροα­ραγωγικής ισχύος και δεν όρισε τον Νότο ως εριοχή εγκατάστα­σης των θερμικών μονάδων. 

Όσον αφορά τις αγορές ρεύμα­τος αό το εξωτερικό ούτε αυτές μορούν να δώσουν λύση στο ρόβλημα. Αγορές αό το εξωτε­ρικό θα ρέει να ρογραμματι­στούν και να συμβολαιοοιηθούν έγκαιρα, οι οσότητες τους όμως εριορίζονται αό τις αβέ­βαιες εξαγωγικές δυνατότητες των χωρών εξαγωγής και τις τε­χνικές δυνατότητες των διασυν­δετικών γραμμών ενώ, και αυ­τές, ααιτούν εξισορρόηση, αύξηση δηλαδή της αραγωγι­κής ισχύος στον Νότο, αφού ραγματοοιούνται με διασυν­δέσεις ου βρίσκονται στον Βορ­ρά.

 

4. Τέλος, για την ασφαλή κά­λυψη της ζήτησης, ρέει να λη­φθούν τα ααραίτητα μέτρα για τη βελτίωση ή και την ασφαλή λειτουργία των διάφορων καί­ριων Συστημάτων, όως του συ­στήματος φυσικού αερίου και του συστήματος ψύξης των μο­νάδων αραγωγής του Βορρά, ου σήμερα στερούνται εφε­δρείας.

Το ρόβλημα εφεδρείας του συστήματος φυσικού αερίου έ­χει εισημανθεί, και ροτάσεις για την αντιμετώιση του έχουν γίνει, και αό τον υογράφοντα το αρόν, αό το 1994 και η ε­ανάληψη τους εδώ δεν είναι α­αραίτητη.

Για την αρόσκοτη και αξιό­ιστη υδροδότηση των θερμικών σταθμών του Βορρά (ου σήμερα ραγματοοιείται, αό τη λίμνη Πολυφύτου, με ένα μό­νο σύστημα, ου αν διακοεί η λειτουργία του, θα χαθεί το 60% της ισχύος των θερμικών σταθμών!), για την οοία εί σειρά ετών εκφράζουν την αγω­νία τους τα στελέχη των σταθ­μών της εριοχής, ειβάλλεται η κατασκευή ενός δεύτερου, ε­φεδρικού, συστήματος υδροδό­τησης.

 

5. Συμερασματικά:

(α) Η ευθύνη κάλυψης των α­ναγκών ρεύματος το καλοκαίρι των Ολυμιακών Αγώνων 2004 ανήκει στη ΔΕΗ.

(β) Για να καλυφθούν με την α­αιτούμενη ασφάλεια οι ανά­γκες αυτές της Ολυμιάδας, αλ­λά και του συνόλου της χώρας, το 2004, ρέει να εξασφαλι­στούν:

- η συνέχιση της λειτουρ­γίας του σταθμού αραγωγής στο Κερατσίνι.

- ρόσθετη αραγωγική ι­σχύς στον Νότο, ακόμη κι αν συ­νεχιστεί η λειτουργία του σταθμού Αγ. Γεωργίου.

- η έγκαιρη αγορά των ανα­γκαίων οσοτήτων ρεύματος α­ό το εξωτερικό.

- η κατασκευή δεύτερου, εφε­δρικού, συστήματος ψύξης των θερμικών μονάδων του Βορρά, αό τη λίμνη Πολυφύτου.

- η ασφαλής λειτουργία του μοναδικού αγωγού αροχής φυ­σικού αερίου.

γ) Αν δεν εξασφαλιστούν τα ιο άνω, κανείς δεν μορεί να εγγυηθεί ότι το καλοκαίρι του 2004, οότε η ανισοκατανομή της αραγωγικής ισχύος του συ­στήματος θα είναι εντονότερη, δεν θα συμβούν οι διαταραχές στην ηλεκτροδότηση της Αττι­κής, ου λόγω αυτής ακριβώς της ανισορροίας, συμβαίνουν, σχεδόν κάθε καλοκαίρι, τα τε­λευταία χρόνια.