Α ευθείας συνομιλίες για το Κυριακό: Παρασκηνιακοί σχεδιασμοί και χρονοδιαγράμματα

 

(Άρθρο του Ραφαήλ Πααδόουλου, ομότιμου καθηγητή Θερμοδυναμικής, γενικού γραμματέα της Ελληνικής εν Λονδίνω Aντιδικτατορικής Ειτροής (1967-74), ου δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα του Λονδίνου "Ελευθερία" στις 12.3.09)

 

 

Έχει είσημα λεχθεί ως οι δυσκολίες στις α ευθείας συνομιλίες είναι αναμενόμενες και εκορεύονται αό το ότι κάοια θέματα αρχής ροσεγγίζονται αό τις δύο λευρές αό διαφορετική αφετηρία ή ακόμα και με διαφορετική φιλοσοφία. Η θέση του Προέδρου Χριστόφια ως, αρά τις αντιξοότητες, οι διαραγματεύσεις ρέει να συνεχιστούν μέχρι ου να ροκύψει συμφωνημένη ρόταση στη βάση αρχών, είναι κατανοητή μεν, αλλά υόκειται σε ροϋοθέσεις και εριορισμούς – χρονικούς και άλλους – ου δεν ελέγχονται αό την ελληνοκυριακή λευρά.

Η εισήμανση ως οι δυσκολίες είναι αναμενόμενες, αντανακλά την ιστορική ραγματικότητα ως οι τουρκικές θέσεις στο Κυριακό – σε αντίθεση με τις δικές μας – ήταν άγιες και συνεείς. Και δεν υάρχει καμία ένδειξη ως ρόκειται ν αλλάξουν – εί το διαλλακτικότερον – αρά τις οοιεσδήοτε ροσδοκίες, όως αυτές ερί εξευρωαϊσμού της Τουρκίας ου με θέρμη διατυώνονται αό κάοιους κύκλους στην Αθήνα και τη Λευκωσία.

 

Αντίθετα, υάρχουν ενδείξεις για αλλαγές σε τελείως διαφορετική κατεύθυνση. Κυκλοφορούν φήμες ως οι γνωστοί διεθνείς κύκλοι, ου εξακολουθούν να κινούν τα νήματα στη Γραμματεία του ΟΗΕ, ροετοιμάζουν διακήρυξη γενικού λαισίου αρχών στις οοίες θα βασίζεται η διευθέτηση του Κυριακού, κατά τη διαδικασία ου ακολουθήθηκε στις συναντήσεις του Dayton και του Όσλο για το Βοσνιακό και το Παλαιστινιακό αντίστοιχα. Λέγεται ως θα ζητηθεί η ροκαταρτική υογραφή της διακήρυξης αό τους δύο κοινοτικούς ηγέτες για να διευκολυνθούν οι συνομιλίες. Προστίθεται, είσης, ως η Γραμματεία του ΟΗΕ θεωρεί ως υάρχουν κάοια άτυα χρονοδιαγράμματα – με ορίζοντα το τέλος του 2009 ή τις αρχές του 2010 – ου σχετίζονται σε κάοιο βαθμό με τις εκλογές στα κατεχόμενα, αλλά κυρίως με τις ανάγκες της ενταξιακής ορείας της Τουρκίας ρος την Ευρωαϊκή Ένωση.

 

Η διαφαινόμενη μεθόδευση αραέμει στο ροηγούμενο της ροτάσεως ου ακούστηκε κατά τη διάρκεια της Συνόδου Κορυφής της Ε.Ε. στην Κοεγχάγη, το Δεκέμβριο του 2002, για την καταρχήν μονογραφή του σχεδίου Ανάν αό τους δύο κοινοτικούς ηγέτες ριν αό την αόφαση για την ένταξη της Κυριακής Δημοκρατίας στην EE. Το σουδαιότερο, όμως, είναι ως μια τέτοια ρωτοβουλία της Γραμματείας του ΟΗΕ υερβαίνει τη δικαιοδοσία της για ροσφορά καλών υηρεσιών και αραβιάζει κάοιες βασικές ροϋοθέσεις της δικής μας λευράς σε σχέση με τις συνομιλίες.

Συγκεκριμένα, αλλάζει τη βάση των συνομιλιών με την εισαγωγή εμμέσως μεν αλλά σαφώς, εοτικής ειδιαιτησίας και χρονοδιαγραμμάτων ου δεν έχουν συμφωνηθεί. Είναι είσης ανοικτή στην κατάκριση, ως δημιουργεί ανείτρετα διλήμματα για την ελληνοκυριακή ηγεσία, ιδιαίτερα εάν – όως είναι ιθανόν – η διακήρυξη αρχών ου θα ροταθεί αό τον κ. Ντάουερ κινείται στα λαίσια του σχεδίου Ανάν.

Και αν αυτά δεν είναι αρκετά, ο τρόος με τον οοίο εφαρμόστηκαν στην ράξη οι αρχές ου συμφωνήθηκαν στο Dayton και το Όσλο στη δεκαετία του 90, θα ρέει να δημιουργεί ρόσθετα ερωτηματικά για την καταλληλότητα των ροτύων, αν όχι για την κρίση ή τις ροθέσεις εκείνων ου τα εικαλούνται.

 

Πρέει να ω εδώ ότι δεν εμφορούμαι αό αντιτουρκική διάθεση, δεν είμαι σοβινιστής και ιστεύω ως η ροσάθεια για συμφωνημένη διευθέτηση, ου θα ειτρέψει την ειρηνική συμβίωση όλων των εθνικών κοινοτήτων σε ένα βιώσιμο ομοσονδιακό κράτος, είναι εαινετή και ρέει να υοστηριχθεί. Είσης, ότι δεν έχω βασικές αντιρρήσεις στις αρχές ου θέτει ο Πρόεδρος Χριστόφιας στη βάση για έναν νέο συνεταιρισμό ου θα ροταθεί στον λαό.

Παρ όλα αυτά, δεν συμφωνώ με την άοψη ως μορούμε να συμεριφερόμεθα σαν να μην υάρχει το ροηγούμενο, ως η μόνη μορφή συνεταιρισμού ου μας ροτάθηκε – μετά την κατ αρχήν συμφωνία μας για Διζωνική Δικοινοτική Ομοσονδία – ήταν το Σχέδιο Ανάν. Το ότι το Σχέδιο αυτό αορρίφθηκε, με τον τρόο ου αορρίφθηκε, σημαίνει ότι υάρχει κάοιο όριο – ου ροσδιορίζεται αό το λαϊκό αίσθημα έρα αό το οοίο το τίμημα για την ειδίωξη τού συνεταιρισμού δεν είναι αραδεκτό. Και αυτό με τη σειρά του σημαίνει ως ο συνεταιρισμός δεν μορεί να αοτελεί μονόδρομο, του οοίου μάλιστα τα διλήμματα και η κατάληξη μεθοδεύονται για να εξυηρετηθούν εξωγενείς ειδιώξεις και συμφέροντα.

Παρ όλα αυτά, αρόμοιες μεθοδεύσεις δεν είναι ρωτόγνωρες στο Κυριακό. Δεν είναι καθόλου άσχετες με την καλλιεργούμενη εξωραγματική αισιοδοξία για την έκβαση των συνομιλιών και είναι τόσο αναμενόμενες, όσο οι δυσκολίες στις συνομιλίες. Κατά συνέεια, η ευχή και η ελίδα είναι ως, αυτή τη φορά, δεν θα βρεθούμε αροετοίμαστοι και ως υάρχει Σχέδιο Β για την αντιμετώιση των διλημμάτων της εόμενης μέρας. Και η εόμενη μέρα δεν είναι αυτή ου θα ακολουθεί την οοιαδήοτε κατάληξη των συνομιλιών, αλλά είναι μέρος των συνομιλιών.

 

Το ρώτο δίλημμα ου αντιμετωίζουμε – ιδιαίτερα με το δεδομένο άτι καήκαμε στο χυλό – είναι το αν θα δεχτούμε την εκτροή της διαδικασίας και της συζήτησης ρος την κατεύθυνση ου υοδηλώνει η μεθόδευση. Η αόφαση σ αυτό το σημείο θα ήταν ολύ ιο εύκολη, αν είχαμε αντιμετωίσει – σωστά και σε ιο ρεαλιστική βάση – κάοια θέματα της ροηγούμενης μέρας. Αναφέρομαι, βεβαίως, στην ανάγκη ου υήρχε και υάρχει για να εξηγήσουμε – ανείσημα έστω, αλλά με αρρησία και καθαρή γλώσσα – στους Ευρωαίους, ου δεν έχουν διαβάσει το Σχέδιο Ανάν και αορούν γιατί το αορρίψαμε, τους λόγους για τους οοίους η βασική ροσέγγιση της Γραμματείας του ΟΗΕ στο Κυριακό είναι ασύμβατη με κάθε έννοια ανθρωίνων δικαιωμάτων και Δικαίου – ευρωαϊκού ή άλλου.

Και αυτό σημαίνει ως, για την εόμενη μέρα, θα ρέει να έχουμε εεξεργαστεί κάοιες εναλλακτικές ροτάσεις για μια διαφορετική – ευρωαϊκή, όως διακηρύσσουμε –  ροσέγγιση στο Κυριακό.

Αν όλα, ή έστω τα ερισσότερα, έχουν γίνει χωρίς να υάρχει Σχέδιο Β, τότε ας άει και το αλιάμελο κατά τη λαϊκή ρήση.

Αν δεν έχουν γίνει, η ανάγκη για Σχέδιο Β είναι ειτακτική και τα χρονοδιαγράμματα ασφυκτικά.